Drie recente onderzoeken tonen aan dat diefstal nog altijd een zeer onderschatte vorm van criminaliteit is voor het bedrijfsleven. Laat ons de resultaten van deze onderzoeken toelichten want sommige conclusies zijn ronduit onthutsend.
62% van de handelaars is het laatste jaar het slachtoffer geweest van criminaliteit, zoals winkeldiefstal, inbraak, overval of vandalisme. Dat blijkt uit onderzoek van NSZ bij 509 handelaars. Uit datzelfde onderzoek blijkt ook dat 66% van de kleinhandelaars de laatste vijf jaar beveiligingsinvesteringen heeft gedaan. Het gaat om een stijging met een kwart. Redenen daarvoor: de gestegen criminaliteit, enkele markante criminele feiten die de nodige aandacht kregen en de verhoogde fiscale aftrek van veiligheidsinvesteringen die voor een steeds uitgebreider gamma aan materialen en diensten geldt. “Wel zien we nog een grotere rol weggelegd voor de techno preventieadviseurs (TPA) die bij elk van de 196 politiezones in dienst zijn”, zegt NSZ-voorzitter Christine Mattheeuws. “Te weinig ondernemers kennen die TPA’s en dat is jammer, want zij kunnen qua beveiliging eenvoudige, nuttige en gratis tips geven.”
De Checkpoint Diefstalbarometer gaat nog iets verder met haar enquête. Volgens het onderzoek van Checkpoint zijn derving, of het verlies door winkeldiefstal, leveranciersfraude, diefstal door personeel en administratieve fouten, in de periode van juli 2010 tot juni 2011 met maar liefst 6,5% gestegen in België en Luxemburg. En dit zou de grootste stijging zijn sinds deze studie voor het eerst werd uitgevoerd in 2001. Dit betekent een schade van 1,47% op de omzet van de detailhandel. In concrete cijfers gaat het hierbij om een inkomstenverlies van 915 miljoen euro, zo becijferde het Centre for Retail Research. Voor het elfde jaar op rij presenteert het centrum de Global Retail Theft Barometer, een onafhankelijk wereldwijd onderzoek, gesponsord door Checkpoint Systems. Met deze hoge cijfers staat de Belux op 6de laatste plaats van alle Europese landen die in de survey opgenomen werden en helemaal onderaan de lijst van de West-Europese landen.
Onze buren doen het beter. Zo staat Duitsland, na de gedeelde eerste plaats van Zwitserland en Oostenrijk (1,04%), op de tweede plaats van de ranking met slechts 1,20% verlies door winkeldiefstal, leveranciersfraude, diefstal door personeel en administratieve fouten. Er is bij Duitse retailers wel een grote stijging in derving op te merken ten opzichte van 2010 (+7,1%). Nederland scoort met 1,30% derving ook goed en verdient zo de vierde plaats in de rangschikking. Frankrijk behoort met zijn 1,40% dan weer tot het Europese gemiddelde. Wereldwijd werd een stijging van 6,6% derving opgetekend, goed voor een indrukwekkend bedrag van 88,8 miljard euro. Dit komt neer op een mondiaal verlies van 1,45% op de omzet van de detailhandel.
Ook de Confederatie Bouw heeft een onderzoek gedaan bij haar 322 leden en hieruit blijkt dat per dag gemiddeld tien diefstallen gepleegd worden op Belgische werven. In de eerste vier maanden van dit jaar heeft de politie 1188 processen-verbaal moeten opstellen, dat zijn er gemiddeld meer dan tien per dag. De Confederatie Bouw schat het verlies aan gestolen goederen dit jaar op 80 miljoen euro. Vermits niet alle aannemers, zo toont deze enquête aan, aangifte doen van een diefstal, vermoedt Confederatie Bouw dat dit aantal slechts het topje van de ijsberg is.
Het is duidelijk dat het aantal diefstallen – onder welke vorm dan ook –jaar na jaar stijgt, ondanks de vele mogelijkheden van beveiliging die vandaag beschikbaar zijn. We nodigden een reeks experts uit deze sector uit voor een panelgesprek en legden hen de voornaamste actualiteitsvragen voor. Gaven gevolg aan onze oproep:
- Luc Adriaansen (Almagates)
- Edwin Beerentemfel (Axis Communications)
- Peter Ceulemans (Ceulemans Security)
- Walter Desmet (Security Coach)
- Tom Geldolf (Aseq)
- Patrick Heylen (Get)
- Henk Lievens (Belinsec)
- Tom Melis (Crowdvision)
- Geert Nauwelaerts (Blue Vision Telecom)
- Koen Van Nylen (Nauta België)
- Philippe Vleeschdrager (Wings Consultancy)
- Johan Wolfs (G4S Belgium)
We ontvingen hen in het aangename, panoramische kader van het Crown Plaza Hotel te Antwerpen, op de 16de verdieping. Het uitzicht kregen we er gratis bij.
Diefstal is altijd een erge zaak want wat met de gevolgschade?
Hoe bekijkt de sector de huidige economische situatie en hoe zijn voor de sector de vooruitzichten? Wordt de sector gehinderd door de actualiteit?
Henk Lievens: Gisteren werden we door een tevreden klant van vele jaren opgebeld met de mededeling dat hij in 2012 het budget iets gaat terugschroeven. Er zal door deze major account bespaard worden op het budget van beveiliging.
Philippe Vleeschdrager: Zolang er niets onveiligs gebeurt in een bedrijf, worden er geen maatregelen getroffen en wordt hiervoor niet veel geld uitgegeven.
Koen Van Nylen: Wij worden inderdaad steeds onmiddellijk na een inbraak gecontacteerd in verband met kluisbeveiliging. Op 15 augustus gingen dieven aan de haal met de kluis bij Duvel Moortgat. Onlangs gingen dieven ook aan de haal met de kluis van Racing Genk. Wanneer zo’n criminele feiten gebeuren, volgt er onmiddellijk reactie van deze bedrijven maar ook van bedrijven die bezorgd worden door deze feiten. Er gebeuren regelmatig inbraken met pogingen tot het kraken van kluizen, maar als de inbraak niet lukt lees je er zelden over in de media. We hebben bij een klant onlangs vastgesteld dat boeven gedurende vier uren gepoogd hebben de brandkas te kraken maar zonder succes. Alles hangt af van de manier waarop kluizen opgesteld, verankerd en beveiligd worden.
Walter Desmet: Sedert de invoering van de intelligente koffer is het aantal overvallen op het waardetransport aanzienlijk gedaald.
Tom Geldolf: Spijtig genoeg wordt er ingebroken bij onze klanten maar zonder succes. Dat bewijst dat onze beveiliging functioneert.
Patrick Heylen: Er zijn bedrijven die alle beelden die de camerabewaking hen bezorgt verzamelen en op een website plaatsen.
Philippe Vleeschdrager: Diefstal is altijd een erge zaak, ook al is men verzekerd, want wat met de gevolgschade waar men veel minder bij stil staat. Gestolen of beschadigde goederen moeten opnieuw aangekocht worden maar ondertussen brengt dit toch de bedrijfscontinuïteit in het gedrang, vooral als hierdoor werken, leveringen e.a. tijdelijk stil komen te vallen. Ik ben van mening dat er meer preventief moet gewerkt worden om diefstallen te vermijden of te voorkomen.
Peter Ceulemans: Er wordt nog teveel gezegd: het zal mij niet overkomen. Wij horen dat regelmatig. Wanneer wij een mailing uitzenden om mensen te sensibiliseren om toch meer aan hun veiligheid en beveiliging te denken, krijgen we nog zeer veel de mededeling: “Mij zal het niet overkomen.” Mensen onderschatten de risico’s, ze beseffen niet wat er allemaal kan misgaan op gebied van beveiliging. Inbraak, brand of een overval hebben veel meer gevolgen dan men denkt, het leidt zelfs soms tot het faillissement van hun zaak.
Henk Lievens: Onlangs werden we geraadpleegd door een bedrijf dat ons vroeg de beveiliging van hun bedrijf te testen. We zijn het bedrijf dan als een mystery guest binnengedrongen en zijn overal binnengeraakt. En wat was het resultaat? De securityman werd ontslagen maar aan de beveiliging veranderde er niets.
Justitie moet dringend hervormd worden en dat roepen we al vele jaren
Is de vaak tolerante en zachte opstelling van Justitie tegenover de misdaad goed of slecht voor de sector? Vinden de panelleden dat misdadigers in ons land aangemoedigd of afgeschrikt worden door rechterlijke uitspraken?
Tom Geldolf: Die laksheid is niet goed. Er is ook te weinig controle op de grensoverschrijdende criminaliteit.
Geert Nauwelaerts: Het is ook voor onze politie een zware ontgoocheling.
Philippe Vleeschdrager: Justitie moet dringend hervormd worden en dat roepen we nu toch al enkele jaren. Maar daar is politieke moed voor nodig en dat is vandaag een probleem.
Henk Lievens: Het leven van een bewakingsagent is soms een hel. Of dacht je dat winkelinspecteurs een boeiende job hebben?
Tom Geldolf: Politiekers doen teveel aan politiek en te weinig aan beleid.
Edwin Beerentemfel: Bovendien worden we jaar na jaar geconfronteerd met een verhoogde graad van verruwing. De manier waarop in de voormalige Oostbloklanden mensen zich in crisisomstandigheden bewegen, is totaal anders dan bij ons. Deze mensen zijn aanzienlijk ruiger.
Walter Desmet: De politie is er niet voor getraind om deze verruwing te kaderen of het hoofd te bieden. Jan Modaal neemt meer en meer het recht in eigen handen.
Peter Ceulemans: Een juwelier die een overvaller doodschiet, heeft het vandaag moeilijker dan de dader.
Patrick Heylen: Vroeger deed je het licht aan bij terreinen en de daders gingen ook lopen. In Zuid-Afrika staan er hekkens voor deuren en ramen. Daar is men er niet gerust in. Inbraakvertraging met fysieke maatregelen is het belangrijkste in bv Zuid-Afrika, niet de detectie en afschrikking ervan.
Ik herinner mij dat de wetgeving op de camerabewaking en vooral de wetgeving op het gebruik (of niet-gebruik) van de geregistreerde beelden behoorlijk streng was. Is die wetgeving veranderd, versoepeld of aangepast? Ik zie momenteel regelmatig beelden opduiken op websites, in kranten en op televisie waarvan ik dacht dat ze niet toegelaten waren.
Tom Geldolf: De wetgeving is nog altijd zoals ze was, maar men heeft begrepen dat er iets genuanceerder moet mee omgesprongen worden. Ondertussen zijn er veel precedenten en is de rechtspraak ook tot het besef gekomen dat het recht op privacy niet primeert op recht van bewaking. Londen is de stad met de meeste camera’s ter wereld in het straatbeeld. De bevolking is daar blij mee. Er wordt geen misbruik vastgesteld.
Geert Nauwelaerts: We kunnen niet anders. In vele steden lopen momenteel CCTV-projecten. Ik zal u een voorbeeld geven. Er werden tijdelijk bewakingscamera’s gezet in een probleembuurt, ook aan de slaapkamer van een koppel. Dat vonden ze niet meteen leuk. Er werd een scherm tussen de camera en het raam van het koppel geplaatst. Na de tijdelijke plaatsing werden de camera’s weggenomen en de buurt – met inbegrip van de mensen die een camera aan hun slaapkamer hadden – ging bij de politie aandringen om de camera’s a.u.b. terug te hangen, want ze hadden nog nooit zo een rustige periode gehad in hun buurt. Bovendien was het veiligheidsgevoel in de buurt op enkele maanden fors toegenomen.
Henk Lievens: Worden de camera’s dan niet beschadigd of vernield?
Geert Nauwelaerts: Vanuit onze ervaring kan ik je zeggen dat er op enkele jaren tijd in de steden waar wij actief zijn – toch met enkele honderden camera’s – slechts een beperkt aantal incidenten van vandalisme vast te stellen zijn. Zover ik heb vernomen zijn er bij ongevallen een paar camerapalen omvergereden en is er één camera in brand gestoken. De plaatsing van camera’s in steden is er meestal ook wel op gericht dat een voorbijganger niet tot bij de camera geraakt. Je zal dus al slechte intenties moeten hebben en materiaal bij moeten hebben om hier vandalisme te gaan aanbrengen.
Tom Geldolf: Bewakingscamera’s hebben, inzake veiligheid, het voordeel dat ze hoger kunnen geplaatst worden dan flitspalen. En de verborgen camera’s kunnen niet door aanpassing attitude of vandalisme tijdens of voorafgaand criminele daden onklaar gemaakt worden.
In hoeverre hebben verzekeringsmaatschappijen invloed op versterkte veiligheidsmaatregelen om een polis te kunnen afsluiten? Leggen zij het gebruik van bepaalde voorzorgsmaatregelen op?
Johan Wolfs: De verzekeringsmaatschappijen dringen natuurlijk aan op betere beveiliging van goederen. Het gebeurt regelmatig dat zij aandringen op een strengere beveiliging of ze wensen niet langer bepaalde goederen te verzekeren. Ik vind dat ze nog niet streng genoeg zijn.
Koen Van Nylen: Merkwaardig genoeg is Assuralia, de overkoepelende organisatie van de verzekeringsmaatschappijen, niet geïnteresseerd om de voorwaarden strenger te maken. Soms wordt de wetgeving ontweken door een installatie toe te staan die een categorie lager gequoteerd staat bij de verzekering om de polis te verlichten.
Peter Ceulemans : Er wordt door de verzekeringswereld teveel gespeeld met klassen. Ze zouden het voorbeeld moeten geven en strenger aan de regels moeten houden. Het is ook in hun eigen belang.
Patrick Heylen: Ik ken een garage van dure auto’s die prachtig beveiligd is, maar de sleutels van de wagens bijvoorbeeld kunnen tijdens de sluitingsuren van de garage gewoon in de brievenbus gedeponeerd worden. Ik raad iedereen aan om op regelmatige basis de beveiligingsgraad van een bedrijf te laten controleren door gespecialiseerde mensen. En niet enkel af te gaan op de bestaande certificaten, INCERT enz.
Mensen staan te springen om met cloud te werken
Hoe wordt de sector geconfronteerd met cloud services? Helpt deze tool de sector nieuwe security & safety te ontwikkelen voor kmo’s?
Edwin Beerentemfel: Het is vandaag al heel gewoon in de bankwereld bijvoorbeeld. Er zijn veel voordelen want je kan alles via cloud regelen, ook de controle via een scherm via cloud.
Tom Geldolf: Ik ga het nog niet aanpraten bij de klanten want dat heeft als gevolg dat iemand anders dan zijzelf baas zijn over hun gegevens. Ik heb honderden bakkers en apothekers waar eigen internetverbindingen perfect werken, ook op hun smartphones. In de uitvoering moet ik toch bekennen dat wij het traagste en het duurste land zijn. In Nederland is internet veel goedkoper.
Geert Nauwelaerts: We zijn één van de meest bekabelde landen ter wereld en toch lopen we, wat bandbreedtes betreft, nog enkele jaren achter op Nederland.
Patrick Heylen: Het is allemaal afhankelijk van het soort van klanten. Security en cloud blijft een moeilijk huwelijk. Uit marktfeedback heb ik vernomen dat bepaalde bedrijven hun budget rond cloud teruggeschroefd hebben na een eerste experiment.
Edwin Beerentemfel: Ik blijf er bij: voor kmo’s is cloud de toekomst.
Geert Nauwelaerts: Het is allemaal afhankelijk van het doel, voor wat je het wil gaan gebruiken. Zoals hierboven reeds vermeld is de bandbreedte nog redelijk duur dus zal er eerst op dit vlak meer concurrentie moeten komen, met de nodige prijsdalingen als gevolg om de kmo volledig in the cloud te krijgen.
Hoe zien de panelleden de sector evolueren aan de hand van de nieuwe trends zoals audio assistance en personal alarm monitoring? In hoeverre maken bedrijven en bedrijfsleiders daar gebruik van?`
Johan Wolfs: Er zullen alleszins nog meer toepassingsmogelijkheden komen om inbraken te voorkomen. We evolueren naar een verificatieve communicatietechniek met meldkamer enz. De politie komt helaas zelf onvoldoende de wetgeving na omdat ze te complex is omdat de wetgeving regionaal te verschillend is. Alarminstallaties zullen spelregels respecteren en reageren in functie van de feiten. Vandaag is er een wildgroei. In Engeland is er een grotere vooruitgang op dit vlak en is er een meer sluitende beveiliging. In Engeland kiest 85% van de gevallen het hazenpad zonder ingebroken te kunnen hebben. Dankzij de efficiënte beveiliging, ook vanwege de buitenbeveiliging.
Patrick Heylen: Het is wel een probleem om alle systemen op elkaar af te stemmen. In Spanje wordt er sinds kort gewerkt met een ‘catalogus’ waarin producten worden opgenomen die mogen gebruikt worden in beveiligingssystemen. Dit systeem is vanuit de overheid bij wet vastgelegd en wordt ondersteund door privéfirma’s voor de productselectie. Wie een nieuw product heeft om in die catalogus te plaatsen van toegestane toestellen, zal dit toestel eerst moeten laten keuren.
Edwin Beerentemfel: Ook in Nederland, bijvoorbeeld in Eindhoven, wordt de meldkamer uitgebaat door een samenwerking tussen privé en overheid.
Zijn er weldra (nog) nieuwe trends te verwachten, die de veiligheid van de ondernemingen en van de burgers kunnen verhogen?
Luc Adriaansen: Er is een bijzonder efficiënte evolutie op komst op het vlak van de fysische beveiliging. Wij hebben, samen met de Katholieke Universiteit van Leuven, een systeem ontwikkeld waarbij de poort van een bedrijf open en dicht kan gaan tegen dezelfde snelheid van een hefboom. Deze nieuwigheid komt weldra op de markt. Er is nu al zeer veel vraag naar over gans de wereld.
Koen Van Nylen: Er is ook de opkomst van de intelligente kluis. Het geld wordt geteld en daarna gekoppeld aan een IT-programma, zodat men precies weet hoeveel geld er zich in de kluis bevindt. Telkens er geld uitgenomen wordt, wordt dit ook geregistreerd. Er zijn al enkele modellen van deze intelligente kluis in omloop.
Tom Geldolf: Goede beveiliging zal altijd samen moeten gaan met hang- en sluitwerk en organisatorische aanpassingen.
Patrick Heylen: Het deurbeslag wordt meer en meer uitgerust met elektronica. Zo zijn er nu intelligente cilinders en deurbeslagen welke voor de toegangscontrole zorgen tegen een prijsgunstige oplossing. De elektronica zal nog verhogen in een beveiligingsnetwerk. Ik denk dan bijvoorbeeld aan de deurbeveiliging op afstand.
Geert Nauwelaerts: Het is wel belangrijk om op te merken dat camerabewaking geen mensen vervangt. Er moet altijd iemand zijn die de feiten vaststelt en de politie inschakelt.
Wat kunnen we onze lezers nog aanbevelen?
Wat kunnen we onze lezers nog aanraden op het vlak van bewaking en beveiliging en wat nog niet of onvoldoende aan bod gekomen is?
Walter Desmet: Ik hoop dat er een uniforme wetgeving komt voor de ganse sector.
Luc Adriaansen: Ik hoop dat weldra alles eenvoudiger wordt, ik ben voorstander om alles eenvoudiger te maken.
Tom Geldolf: Mensen moet ons duidelijk meedelen wat ze precies verwachten van de beveiliging zodat we ook het juiste advies kunnen geven.
Johan Wolfs: Ik hoop dat we een duidelijker wetgeving krijgen, een betere adviserende sturing, gesteund door de verzekeringswereld. Men zou bijvoorbeeld de structuur zoals deze in Nederland bestaat, als voorbeeld kunnen nemen.
Henk Lievens: Ik wil een lans breken voor de menselijke factor: security awareness. Het bewust zijn en de noodzaak inzien van beveiliging en bewaking, dat zou verder moeten uitgebouwd worden.
Patrick Heylen: Ik zou graag meer aandacht willen hebben voor de standaardisatie, zodat managementsystemen makkelijker ingezet kunnen worden en er sneller kan gereageerd worden wanneer er iets gebeurt.
Philippe Vleeschdrager: We zitten nu met verschillende wetgevingen, die te los van elkaar functioneren en beter op elkaar moeten afgestemd worden. Samenwerking op alle vlakken en op alle niveaus is de boodschap.
Peter Ceulemans: Ik wil pleiten voor een totaalconcept. Een combinatie van het geheel van materialen en toestellen. Ik wil ook de lezers vragen om ons duidelijk mede te delen wat ze precies verwachten, waar wat zich bevindt in de woning of in het kantoor, zodat we ook het juiste advies kunnen geven. Onlangs moesten wij een villa beveiligen van een familielid van een bekend ondernemersgeslacht. Alles moest beveiligd worden en van camera’s voorzien worden behalve de slaapkamer. We hadden daar begrip voor maar enkele maanden later waren inbrekers met de kluis gaan lopen want deze stond in de … slaapkamer. Men had ons dit moeten zeggen zodat we er rekening hadden kunnen mee houden.
Edwin Beerentemfel: Beveiligen is een vak, kijk altijd naar kwalitatieve oplossingen.
Koen Van Nylen: Iedereen heeft op één of andere manier bewaking en beveiliging nodig. Bezin eer je begint en werk alleen met een vakman.
Niemand zal ontkennen dat een efficiënte bewaking en beveiliging een primaire behoefte geworden is. Het is niet alleen vervelend wanneer goederen vervreemd worden of wanneer informatie gestolen wordt, ook al ben je daar voor verzekerd. Meestal is men niet verzekerd tegen de gevolgen van een diefstal: de heropbouw van een archief, van een dossier e.d.m. De grootste kwaal is nog altijd dat velen denken: mij zal het niet overkomen. Dat hebben er al vele gezegd die ondertussen de gevolgen nog altijd meedragen.
Foto’s: Wilfried Deferme
